Het afgelopen weekend was ik op de Noordzee om bruinvissen te tellen. Die zag ik, maar iets anders trok nog veel meer mijn aandacht: de ontelbare hoeveelheid plastic en afval!
Strandballen en koelkasten
U zult vast ook wel eens de Noordzee op zijn geweest. En wellicht heeft u daarbij wel eens wat stukken plastic of andere troep voorbij zien drijven. Uit eigen ervaring wist ik dat afval op zee ‘normaal’ is en dat je wat dat betreft op zee van alles kan tegenkomen, van strandballen tot drijvende koelkasten. Afgelopen weekend bleek voor mij echter heel duidelijk dat als je er echt op gaat letten er veel meer ronddrijft dan je denkt.
Overal afval
Omdat ik constant de zee afspeurde op zoek naar bovenkomende bruinvissen en dolfijnen zag ik ook heel veel afval, groot en klein, voorbijdrijven. Vrijwel overal dreven stukjes plastic rond: van hele kleine tot grote. En regelmatig ook viskisten, ballonnen, losgeraakte boeien, plastic tassen en stukken nylon visnet.
Afval op zee gevaarlijker dan het lijkt
Nu zou dat op zich geen probleem zijn, los van het feit dat het er niet zo fraai uitziet. Maar recentelijk wetenschappelijk onderzoek laat echter zien dat het toch iets erger is dan het lijkt. Al dit plastic verbrokkelt namelijk langzaam tot steeds kleinere stukjes. En tijdens dat proces hechten zich allerlei giftige stoffen aan het plastic. En wat blijkt, hoe kleiner het wordt, hoe groter de kans dat het in de voedselketen opgenomen wordt. De kleinere stukjes worden door vogels en vissen voor voedsel aangezien en opgegeten; de meest minuscule deeltjes worden door vissenlarven en plankton gegeten. En zo komt het dus dat dieren van klein tot groot ons plastic en de daaraan gehechte giftige stoffen met zich meedragen of daaraan overlijden.
Meer dan 4000 vrachtwagens vol
Wat ik afgelopen weekend zag was nog maar een fractie van wat er werkelijk in de Noordzee ronddrijft. En dat wordt alleen maar meer. De hoeveelheid afval dat jaarlijks in de Noordzee verdwijnt wordt geschat op 20.000 ton. Ter vergelijking: dit is genoeg om maar liefst 4.000 vrachtwagens mee te vullen! Uit onderzoeken van bijvoorbeeld OSPAR en het onderzoeksinstituut Imares blijkt dat scheepvaart, visserij en recreatie hiervan de belangrijkste bronnen zijn.
Stichting De Noordzee op de bres
Stichting De Noordzee zet zich in om deze hoeveelheid afval drastisch te verminderen. Eén van de eerste belangrijke zaken die binnenkort op de agenda staan is de herziening van het mondiale scheepsafvalbeleid. Aanstaande zomer wordt namelijk bij de Internationale Maritieme Organisatie (IMO) van de Verenigde Naties dit beleid herzien, Annex V voor de kenners. Stichting De Noordzee heeft namens Friends Of the Earth International een voorstel ingediend hoe het beleid sterk verbeterd kan worden. Daarnaast is Stichting De Noordzee gestart met het project Zwervend Langs Zee. Samen met Kimo, Rijkswaterstaat Noordzee en 9 kustgemeenten worden strandbezoekers gewezen op de problemen met afval op het strand en in de Noordzee.
Doe uw eigen melding
Bent u wel eens op de Noordzee en ziet u afval? Help ons dan mee en maak foto’s, filmpjes en plaats deze met uw melding op www.noordzee.nl
Met dank aan Jeroen Dagevos